Nhận ra chai mật đã đi quá xa

Mật ong dú thay đổi theo thời gian, nên ranh giới giữa bình thường và hỏng không rõ như với mật ong thường.

Kết quả là nhiều chai tốt bị đổ bỏ oan, và cũng có chai đã hỏng mà vẫn dùng.

Ba mức cần phân biệt

Mức một, bình thường: chua đậm hơn lúc mới, có vài bọt li ti, mùi vẫn thơm, vẫn có hậu ngọt. Dùng bình thường.

Mức hai, đã đi xa: bọt nhiều hơn, chua rõ hơn, hậu ngọt nhạt đi nhưng chưa có mùi lạ. Nên dùng nhanh, không để thêm.

Mức ba, nên bỏ: mở nắp xì mạnh, bọt trào, mùi cồn như rượu nhẹ, vị gắt cổ và mất hẳn hậu ngọt.

Phân biệt bằng mùi và vị, không phải bằng lượng bọt.

Trường hợp nên bỏ dứt khoát

Có mảng mốc thật trên bề mặt: mảng xanh, trắng hoặc đen, có sợi. Đừng hớt bỏ rồi dùng tiếp, vì phần dưới đã bị ảnh hưởng.

Có mùi lạ không phải mùi chua men: mùi hôi, mùi mốc, mùi hoá chất.

Chai từng bị dính nước rõ, ví dụ đổ nước vào hoặc thìa ướt cho vào nhiều lần.

Trong ba trường hợp này thì bỏ, đừng tiếc. Chai mật không đáng để phải cân nhắc.

Vì sao không nên đun nóng để cứu

Đun làm bay bớt nước và diệt men, nên nghe có vẻ giải quyết được vấn đề.

Nhưng nó cũng làm mất phần lớn hương và những thứ khiến mật ong dú khác biệt. Kết quả là được một chai đặc hơn nhưng không còn là mật ong dú đúng nghĩa.

Và nó không đảo ngược được phần đã lên men. Vị gắt vẫn còn đó.

Vì vậy nếu chai đã tới mức nên bỏ thì bỏ, đừng cố cứu.

Phòng vẫn hơn

Phần lớn chai hỏng đều do một trong bốn nguyên nhân: chai chưa khô khi rót, cất chỗ nóng, thìa ướt, hoặc chai lớn mở ra mở vào quá lâu.

Bốn thứ này đều phòng được mà không tốn gì.

Nếu cả mẻ mua về cùng bị thì vấn đề nằm ở khâu thu và đóng chai của người bán, nên báo lại cho họ.

Ở Mật Ngon, khách báo lại chuyện này được xem là góp ý có ích chứ không phải phàn nàn.

Còn nếu chỉ một chai trong nhiều chai cùng mẻ bị, thì nguyên nhân thường nằm ở chỗ cất hoặc cách dùng của chai đó. Lúc đó xem lại bốn thói quen ở trên là ra. Thường thì nguyên nhân nằm ở cái thìa hoặc ở chỗ để chai, và hai thứ này chiếm phần lớn các trường hợp gặp phải. Sửa được hai thói quen đó thì gần như không còn chai nào phải bỏ nữa.

Những chỗ người nuôi hay vấp

• Hớt lớp mốc rồi dùng phần dưới
• Đun nóng để cứu chai đã lên men
• Đổ bỏ chai chỉ vì thấy chua hơn lúc mới

Câu hỏi thường gặp

Mật chua hơn lúc mới có phải hỏng không?

Không. Đó là quá trình bình thường của mật ong dú.

Thấy mốc thì hớt bỏ được không?

Không nên. Phần dưới đã bị ảnh hưởng, nên bỏ cả chai.

Đun nóng có cứu được không?

Không đảo ngược được phần đã lên men, mà còn làm mất hương.

Cả mẻ cùng hỏng thì sao?

Báo lại người bán. Vấn đề thường nằm ở khâu thu hoặc đóng chai.

Mật quá hạn ghi trên nhãn thì bỏ luôn à?

Không hẳn. Xem mùi và vị. Hạn trên nhãn là mốc tham khảo.