Chai mật ong dú để một thời gian thấy có lớp mịn lắng xuống đáy hoặc nổi lên trên. Nhiều khách tưởng mật hỏng.
Phần lớn trường hợp đó là phấn hoa và vụn sáp mịn, và có nên giữ hay không là chuyện đáng bàn.
Ngoài mật còn có phấn hoa mịn, vụn sáp nhỏ, và đôi khi vài mảnh rất nhỏ từ bọng.
Phấn hoa mịn là phần tự nhiên, lẫn vào trong quá trình ong chế biến. Nó làm mật hơi đục và lắng dần theo thời gian.
Vụn sáp thô thì khác. Để lâu chúng nổi lên mặt, kết thành lớp trông như mốc, dù không phải.
Phân biệt hai thứ này quyết định nên lọc tới mức nào.
| Thành phần | Nên giữ | Vì sao |
|---|---|---|
| Phấn hoa mịn | Nên giữ | Phần tự nhiên, nhiều khách thích |
| Vụn sáp nhỏ | Lọc bỏ | Để lâu nổi lên trông như mốc |
| Mảnh bọng, xác ong | Lọc bỏ | Làm mật nhanh đổi chất |
| Bọt khí | Hớt bỏ sau khi lắng | Không ảnh hưởng chất lượng |
| Lớp mịn lắng đáy | Bình thường | Chủ yếu là phấn |
Lọc quá kỹ bằng vải nhiều lớp thì mật trong đẹp nhưng mất phần phấn hoa, mà nhiều khách lại thích chính phần này.
Lọc quá thô thì còn vụn sáp, để lâu vụn nổi lên trên trông như mốc và khách hoang mang.
Mức vừa là rây lưới mịn bằng inox, đủ giữ vụn sáp và xác ong, cho phấn mịn lọt qua. Sau đó để lắng vài giờ rồi hớt lớp bọt trên mặt.
Không ép, không vắt. Ép ra thêm được ít mật nhưng kéo theo nhiều tạp chất.
Ở Mật Ngon, mức lọc này được giữ cố định cho mọi mẻ.
Đây là câu hỏi thường gặp nên tốt nhất là nói trước.
Giải thích rằng lớp mịn lắng dưới đáy hoặc nổi trên mặt chủ yếu là phấn hoa, phần tự nhiên của mật.
Dặn khách lắc nhẹ trước khi dùng thay vì gạn bỏ.
Nếu thấy lớp dày bất thường kèm mùi lạ thì mới đáng hỏi, còn lớp mịn thông thường là bình thường.
Khách được báo trước thì thấy đó là dấu hiệu mật ít qua xử lý, chứ không nghĩ là bẩn.
Không hẳn, nhưng đáng hỏi cách xử lý.
Mật trong veo hoàn toàn thường là đã lọc rất kỹ, hoặc đã qua xử lý nhiệt. Cả hai đều làm mất một phần đặc tính tự nhiên.
Với mật ong dú thì trong quá cũng ngược với đặc điểm loài, vì bản thân mật vốn hơi đục do phấn.
Cách hỏi đơn giản: lọc bằng gì, có đun nóng không. Người làm thật trả lời cụ thể.
Cũng nên phân biệt đục do phấn với đục do tạp chất. Đục do phấn thì mịn, đều, lắng chậm và không có mùi lạ. Đục do vụn sáp hay xác ong thì thấy rõ hạt lợn cợn và thường nổi lên mặt sau vài ngày.
Chủ yếu là phấn hoa mịn, phần tự nhiên của mật.
Nên lắc nhẹ để phấn phân bố đều, thay vì gạn bỏ.
Không hẳn. Trong quá thường do lọc rất kỹ hoặc xử lý nhiệt.
Thường không phải mốc. Nhưng nên lọc bỏ từ đầu để tránh hiểu lầm.
Rây lưới mịn rồi để lắng, không ép và không đun nóng.
Sản lượng thấp, giá không rẻ, có mùa hết hàng và vị lại chua. Vậy điều gì đã giữ người ta gắn bó lại qua nhiều năm liền.
Không ít khách sau vài mùa mua mật thì muốn tự nuôi thử vài tổ. Những điều nên biết trước khi bước hẳn sang phía bên kia.
Khi khách biết hỏi đúng câu, người bán buộc phải nắm rõ nguồn gốc. Vai trò của người mua trong việc giữ chất lượng chung.
Không phải ai cũng hợp, và nói thẳng điều đó thì tốt hơn cho cả hai bên. Vài trường hợp nên cân nhắc kỹ trước khi quyết mua.
Món quà hiếm và có câu chuyện, nhưng cũng là món dễ bị hiểu nhầm nhất. Kinh nghiệm từ cả phía người tặng lẫn người nhận.
Tổng hợp các hiểu nhầm hay gặp nhất và lý do thật đằng sau từng cái một. Phần lớn đều đến từ việc đem so với mật ong thường.
Hương vị mật ong dú và cách thưởng thức: vị chua đặc trưng, khác biệt theo vùng hoa, cách dùng hằng ngày, pha chế, kết hợp món ăn. Người đọc là người tiêu dùng chứ không phải người nuôi.